Addergebroed

Mishima voor jongeren door ALBA Theaterhuis

‘Kun jij je ouders ook wel eens wurgen?’, schreeuwt ALBA Theaterhuis Den Haag ons op een van de flyers tegemoet. ‘Kom dan naar de muzikale theatervoorstelling Boom uit de Tropen.’ Die vraag is bepaald niet onbeantwoord gebleven, getuige de hoeveelheid tieners die de zaal bevolkt.

Japan. Karaoke. Addergebroed. Bloed. ‘Je bent mijn benen, mijn ogen, dat weet je’, zegt de ogenschijnlijk hypochondrisch zieke Ikuko wanneer haar broer terugkomt van een tochtje naar zee. Isamu houdt van zijn zus, misschien wel meer dan zou mogen. Ikuko is zwanger, van doodsverlangen welteverstaan. Ondertussen rust Isamu een zware verantwoordelijkheid. Hij heeft in ruil voor haar liefde moeten beloven om hun moeder te doden – jog voordat zijzelf zal sterven. Die koestert op haar beurt een duister plan om haar bloedeigen zoon te bewegen zijn vader te vermoorden. En gebruikt daarbij alle verleidingsmiddelen waarover ze als vrouw beschikt. De vader? Hij eist etiquette en zwart-witte discipline, en weigert het zware lot van zijn gezin onder ogen te zien.

Boom uit de Tropen is een bijster bizar, schokkend en valshartig familieverhaal van Yukio Mishima. Hij speelde met de dood – ook letterlijk. En dat is nog een understatement. Zo staken hij en enkele leden van zijn militante knokploeg op 25 november 1970 een dolk in hun buik en werd hem daarna ritueel het hoofd van de romp gescheiden. Mishima eiste namelijk dat de garde hun keizer – metafoor voor de Japanse cultuur – beter zou beschermen dan ze deden. Ook dat tekent hem en zijn literaire werk: realisme, hallucinaties, boeddhisme en een romantisch dwepen met samoerais en hun rituelen vol eer streden bij hem om voorrang. In het naoorlogse Japan groeide hij uit tot een omstreden schrijver, die later ook in het westen werd en wordt gelezen. In de jaren zestig stond hij verschillende keren op de nominatielijst om de Nobelprijs voor literatuur te winnen. En dat is misschien nog te begrijpen ook: als er een land is waar ultra hightech en eeuwenoude mystiek hand in hand gaan, is het het land van de rijzende zon wel. Dat maakt de Japanse cultuur voor veel westerlingen even onbegrijpelijk, mysterieus als aantrekkelijk.

ALBA Theaterhuis, geesteskind van Mees, heeft er een vlot stuk van gemaakt. Te vlot, en met bar weinig ruimte voor nuance – daar kan het somtijds dreigende klankdecor maar weinig aan veranderen. Nu is Mishima’s werk natuurlijk ook wel een stuk van dik hout – toch  wordt in de manier waarop ALBA het ons opdist niet duidelijk wat het wil overbrengen. Daarvoor blijft het de inhoud Mishima’s stuk te hermetisch, ondanks de tekstbewerking die erop is losgelaten. Ook de acteurprestaties houden niet over. De enige die werkelijk overtuigt is Mees zelf. De prestaties van de anderen gaan helaas gedeeltelijk ten onder in de regie. Want waar het stuk enigszins verzuipt in een magisch-realistische toon, had juist begeesterd en verstild spel tot veel onderhuidse spanning kunnen leiden.

ALBA Theaterhuis richt zich in haar producties op jongeren. Zij kunnen er misschien wel mee uit de voeten. Voor een geoefend kijker brengt ALBA net iets te weinig diepte aan. En, o ja: Boom uit de Tropen is dus niet voor het eerst te zien in Nederland. Het was de openingsproductie van Toneelgroep Amsterdam, die ALBA al in 1987 voorging – en werd algauw teruggetrokken vanwege de onbegrepen gebleven regie van Jan Ritsema.

www.albatheaterhuis.nl

Gezien: Boom uit de Tropen door ALBA Theaterhuis Den Haag, op donderdag 5 oktober 2006 in Theater aan het Spui, Den Haag.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s