Verzengende hitte en een platte zon

Toneelgroep De Appel speelt Louterbloemen

Met een hittegolf op de loer en een naderende zonsverduistering heerst op volkstuinencomplex Louterbloemen een verveelde en langzaam dreigend-broeierige sfeer. Waar het gewone tot bijzondere uitgroeit.

Nederlanders zijn gek op het gewone: doe maar gewoon dan doe je gek genoeg. Ook in de media is sinds pakweg enkele daden van terreur het gewone, het alledaagse de boventoon gaan voeren over het bijzondere. Daardoor is het gewone tot het bijzondere verheven en leven we allen in een wereld waarin wie dan ook instant tot een ster kan uitgroeien: ieders fifteen minutes of fame is binnen handbereik. Op tv is dat het beste zichtbaar: de man en vrouw uit de straat speelt er in alle toonaarden de hoofdrol.

Ook de kunsten en het toneel hebben de laatste jaren een kentering te zien gegeven ten faveure van het gewone. En andersom zijn, vooral in de handen van jonge regisseurs, de Griekse en Shakespeariaanse helden van weleer tot kwetsbare aartstwijfelaars verworden – in de hoop op herkenning bij de kijker. Het alledaagse bepaalt steeds vaker het toneelbeeld. Soms ook letterlijk. De grote zaal – beter gezegd: voormalige paardentramremise – van Toneelgroep De Appel is voor Louterbloemen spectaculair omgebouwd tot een min of meer realistisch volkstuincomplexje dat op het eerste oog wordt bevolkt door uiterst doorsnee bewoners. Met ieder een eigen tic – dat dan weer wel. Precies op het moment dat een hittegolf uitbreekt en een naderende zonsverduistering de gemoederen als bij volle maan dreigend verhit, zijn we er getuige van het ritme van iedere dag. Totdat Her en Rita er met een caravan neerstrijken en de steenharde, fossiele gewoonten van de getrouwe bewoners op de proef worden gesteld.

In het vrijwel woordeloze theaterspel van Louterbloemen zijn enkele sterke staaltjes van typecasting te zien. Helaas blijft het wat mij betreft daar te vaak bij. Natuurlijk: het is leuk, zelfs kostelijk, om te zien hoe bijzonder, hoe typisch het gewone is. De acteurs blijven typetjes, het blijft bij gimmicks, bij cabareteske personages die het lome ritme van de bij voortduring gesuggereerde warmtelawine maar niet van zich weten af te schudden. Door de verveeldheid die zij – en de regisseur – uitdrukken blijft het stuk steken in een niemendalletje. Dat is te betreuren, want een volkstuin, ergo een vrijplaats, kan bij uitstek een enclave en verzamelplaats zijn voor uiteenlopende en afwijkende denkbeelden en standpunten, voor het ‘gesundes Volksempfinden’ zogezegd. Dat mag dan misschien niet de bedoeling geweest zijn van De Jong, maar ook in eerdere regies van haar hand toonde ze een voorliefde voor oppervlakkig aandoende beeldtaal, waarin min of meer gewone mensen in een vastomlijnde ruimte met elkaars aanwezigheid verveelden: het gewone verbijzonderd. Voor een avondje vertier werkt zoiets prima, veel verder reikt dat echter niet.

Louterbloemen door Toneelgroep De Appel. Regie: Geert de Jong. Tot 9 mei te zien in het Appeltheater, Den Haag. Meer informatie: www.toneelgroepdeappel.nl.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s