Humor als steekwapen

Diligentia en PePijn in 2018-2019

De complexe maatschappij relativeren, zelfs aanscherpen met de kracht van humor. Die ambitie koestert theatercombinatie Diligentia / PePijn.

Natuurlijk: het is ‘vanouds’ en zo ook in seizoen 2018-2019 lachen geblazen in Diligentia en PePijn, want nog altijd bij uitstek hét podium in Den Haag voor cabaret en verre omstreken. Zo heeft de theatercombinatie de zomervakantietijd pas zojuist afgesloten ‘on stage’ met de ‘Summer of Laugh’: schaterprogramma’s in eigen huis maar ook aan het strand en in de openlucht van het Zuiderparktheater.

“Nee, we geven geen papieren brochure meer uit. Online kan iedereen 24 uur per dag bij ons terecht,” legt woordvoerder Mariette van Solingen uit. “We kunnen daardoor nu ook onze programmering eventueel bijsturen aan de hand van actuele ontwikkelingen of vraag uit het publiek.”

Diligentia-PePijn maakt volgens Van Solingen een heuse ‘groeispurt’ door. “De oplevende economie helpt, maar vooral onze programmering werkt. De sporadische concurrentie van de Koninklijke Schouwburg en nu en dan het Zuiderstrandtheater op cabaretgebied zien we niet als problematisch. Sterker: we werken met ze samen, stellen ons publiek geregeld op de hoogte van hun cabaretaanbod.”

Op het programma van Diligentia / PePijn staan toppers (Youp, Pieter Derks, Vrijdag & Sandifort, Micha, Marc-Marie, Dolf, Lubach, Lebbis, Purper, Van Muiswinkel, Kroos, de Breij) zij aan zij naast local heroes (Bral, Règahs, Marco Lopes en Berit Companjen ) en talenten (Patrick Laureij, Alex Ploeg, Patrick Nederkoorn).

Er is volop kleinkunst (Yentl & de Boer, Matroesjka). En er zijn eigen producties die worden voortgezet, succesformules zoals de PePijn Comedy Club, Podium PeP en ‘Diligentia Specials’ zoals Fudge en Future Generation. Voor dauwtrappers is er om half acht in de morgenstond maandelijks de wekker van de Start-Up Comedy. Vanzelfsprekend zijn er ook de finalistentournees van de cabaretconcoursen uit den lande die er neerstrijken.

Aan die formules wordt dit seizoen een nieuwe formule toegevoegd: die van de Silent Comedy. Van Solingen: “Bezoekers krijgen een koptelefoon op en kiezen een eigen kanaal. Je weet niet of je buur of partner hetzelfde hoort als jij. Zodra je de koptelefoon op hebt leef je in een andere wereld.”

“Persoonlijk kijk ik uit naar PrinsjesdagCabaret, op en top politiek cabaret met Pieter Derks en Dolf Jansen. Zij fileren de Miljoenennota op z’n Wim Kans.”

Ook de uitreiking van de jaarlijkse cabaretprijzen heeft een vaste plek gekregen in Diligentia. “Die voor het beste theaterprogramma van het seizoen, de Poelifinario, krijgt vanaf dit seizoen een nieuwe opzet. Er zijn voortaan drie categorieën: kleinkunst, entertainment en engagement. De Neerlands Hoop voor de meest veelbelovende artiest  is gebleven. Daar zie ik bijvoorbeeld Rundfunk en Kiki Schippers nog ver komen. Zelf hou ik erg van Lenette van Dongen en van Micha – komt-ie wel echt opdraven? – Wertheim.”

Diligentia en PePijn trekken trouwens meer uit de kast dan het gebruikelijke lach-of-ik-schiet-werk. Zo is er kamermuziek, zo’n zes tot acht concerten per seizoen. En natuurwetenschappelijke lezingen. En kijk niet raar op als Paul van Vliet opeens PePijn aandoet.

Diligentia-pepijn.nl

Advertenties

‘De politiek is zelf cabaret geworden’

Pieter Derks, presentator en ambassadeur van ‘PrinsjesCabaret 2018’

Bij de opening van het parlementaire jaar hoort inmiddels het PrinsjesCabaret. Dit jaar doet cabaretier en columnist Pieter Derks voor het eerst dienst als presentator en ambassadeur.

‘Prinsjesdag’ zoals wij dat nu kennen vond voor het eerst plaats op 2 mei 1814. De benaming ‘Prinsjesdag’ werd al in de 17e en 18e eeuw gebruikt voor de viering van de verjaardagen van de Prinsen van Oranje. Na het Tweede Stadhouderloze Tijdperk en de geboorte van Willem V op 8 maart 1748 werd door patriotten zijn verjaardag aangegrepen voor demonstraties van Oranjegezindheid. De traditie van het ‘PrinsjesCabaret’ is beduidend jonger: de komende editie is de zesde van een reeks die in 2012 werd ingezet.

“Hoe luidt die dresscode voor Kamerleden dan?,” antwoordt Pieter Derks op de vraag of hij zich als presentator van ‘PrinsjesCabaret’ in Diligentia ook aan het officiële kledingvoorschrift gaat houden. “Jacquet?” Dan, lachend: “Daar bedank ik feestelijk voor. Als cabaretier moet je trouwens een beetje tegen de gevestigde orde ingaan. Ik zet ook al geen hoedje op. Ik heb geen hoed en laat er voor deze gelegenheid zeker niet eentje speciaal maken.” Zijn favoriete Prinsjesdag-moment? “De Troonrede. Toch altijd een plechtig moment. En dan vooral die wat ongemakkelijke afsluiting met het feestelijk aangeheven ‘Leve de koning’.”

Als twaalfjarige luisterde hij in het ouderlijk huis vaak naar elpees met registraties van Oudejaarsconferences van de grondlegger van het genre, Wim Kan.”De meeste namen die voorbijkwamen kende ik natuurlijk niet,”zegt hij, “maar je voelde wel haarfijn de scherpte en de sfeer die eruit sprak. Daar hield ik erg van. En Wim Kan is op dit vlak een icoon natuurlijk, net als Freek de Jonge en Youp van ‘t Hek.”

Inmiddels heeft hij zelf ook een behoorlijke reputatie als politiek cabaretier gevestigd, onder meer door zijn puntige gesproken columns voor het radio 1 –programma De NieuwsBV als ‘De Druktemaker’. Ook tekende hij in 2013 in het theater voor ‘Een Oudejaars ’ en maakt hij de laatste jaren ‘De kortste Oudejaarsconference van Nederland.’ Daarin fileerde hij in een luttele vijf minuten een geheel jaar van politiek geklungel. “Het politieke bedrijf is zelf cabaret geworden, je moet tegenwoordig van goeden huize komen als je de beroepsgroep wilt overtreffen.”

Naast Derks blikken tijdens PrinsjesCabaret ook de cabaretiers Patrick Nederkoorn, Dolf Jansen en Nathalie Baartman terug op een druk jaar van politieke ontwikkelingen en houden voorstellingsbezoekers zo een spiegel voor van de bestuurders en volksvertegenwoordigers van ons land. “De ervaring wijst uit dat ieder van ons een andere bril draagt, dus dat bijt elkaar niet. Bij mij zullen sowieso Halbe Zijstra en Stef Blok paraderen. ”

In de beginperiode van zijn theatercarrière, nadat hij was afgestudeerd aan de Koningstheateracademie in Den Bosch, liet Derks de politiek links liggen. Pas de laatste jaren is hij er diep ingedoken, van de ontmoeting tussen Trump en Rutte, de dividendbelasting, Pechtold en het referendum Orgaandonorwet tot een ‘gevonden’ regeringsverklaring van Rutte III in een Indonesisch restaurant.

“Ik ben iemand die de politiek graag op de voet volgt, dat klopt. In mijn allereerste theaterprogramma’s heb ik me daar niet aan gewaagd. Wel schreef ik meteen al columns over politieke onderwerpen. Ik merk de laatste jaren dat politiek en theater voor mij steeds beter samengaan. Politiek is en blijft wat mij betreft een bron van inspiratie, maar ook van vermaak, frustratie en ergernis.”

PrinsjesCabaret is op zondag 16, maandag 17 en dinsdag 18 september 2018 te zien in Diligentia. Meer informatie en tickets op diligentia-pepijn.nl.

‘Toneel is en blijft hoofdmoot’

550 voorstellingen bij Het Nationale Theater in 2018-2019

Bij Het Nationale Theater zijn tot nu toe zo’n 550 voorstellingen geboekt, en zijn de theaterzalen 325 dagen geopend. Alles bij elkaar zijn er 187.000 stoelen te verkopen.

Verwacht er cabaret, familievoorstellingen en jeugdtheater;  er klinkt geregeld (pop)muziek en muziektheater, bij tijd en wijle is er moderne dans, allerhande festivals strijken er neer, en nu en dan zijn er ook ‘theatercolleges’. Met drie programmeurs en drie programmamakers in dienst, vijf zalen van groot tot klein en nog eens drie incidenteel in te zetten zalen tot de beschikking, is HNT van vele markten thuis.“Toch,” zegt programmeur Marijtje Pronk van Het Nationale Theater (HNT) “is toneel de hoofdmoot bij ons. Dat maakt 60 tot 65 procent van ons aanbod uit.” HNT als oord van het woord? Pronk: “Ja, het woord voert bij ons de boventoon.”

De bandbreedte is dus enorm, kan eigenlijk ook niet anders gezien de zalen waar HNT de scepter zwaait: twee in de Koninklijke Schouwburg en twee in Theater aan het Spui. En met Zaal 3 aan het De Constant Rebecqueplein is er dan nog een theaterzaal voor jong talent. Nog afgezien van de goed geoutilleerde repetitiestudio’s waar soms voorstellingen plaatsvinden.

Van vlakke vloer  tot vertrouwd lijsttoneel: de ideale zaal heeft HNT steeds voorradig, ongeacht maker, theatergroep of voorstellingsgenre. Programmeur Miel van Teijlingen: “Leidraad in de programmering is naast de eigen producties die we uitbrengen ook een aantal terugkerende festivals en de voorstellingen van theatergezelschappen die we van nabij volgen. Dat samen vormt het hart van ons programma. We letten daarbij graag op actuele sociaal-maatschappelijke thema’s,” zegt Miel van Teijlingen, die bij HNT met name de vlakkevloerzalen van Theater aan het Spui programmeert. “Maar nog belangrijker is de vraag voor wie je programmeert. Het publiek staat voorop.”

Bij HNT, stadsgezelschap en stadstheater in een en dezelfde hand, zijn in 2018-2019 alle toonaangevende toneelgezelschappen en -makers te gast. Van de grote, landelijk opererende toneelgezelschappen en vrije producenten tot uiteenlopende middelgrote en kleine initiatieven. “Wunderbaum”,  zegt Van Teijlingen, “echt een van mijn favorieten. Het collectief legt de maatschappij onder een vergrootglas en weet daar lichtvoetige theatervormen voor te vinden. Op sluwe wijze verrassen die, leiden er soms toe dat je je mening over het vraagstukken dat ze aandragen nogal eens zult bijstellen.” Dit seizoen komen ze langs met ‘De geschiedenis van mijn stijfheid’, een zoektocht naar wat de Nederlandse identiteit is. Hij houdt van de voorstellingen van performance-collectief Urland en kijkt uit naar de talenten-tak van De Warme Winkel met ‘De halve Ring’. “Trouwens” zegt Marijtje Pronk, “De Warme winkel komt ook langs in de KS, met ‘Gesualdo’, een samenwerking met het Nederlands Kamerkoor. Van Teijlingen breekt ondertussen een lans voor theatermaker Lies Pauwels. “Zij maakt een voorstelling met zeven psychisch kwetsbare jongeren, drie ‘fashion models’ en … een priester.”

Marijtje Pronk programmeert met name de KS-zalen. Ze tipt ‘Scènes uit een huwelijk’ van Internationaal Theater Amsterdam, opvolger van Toneelgroep Amsterdam. “Het publiek verplaatst zich per scène. Hierdoor maakt regisseur Ivo van Hove verleden, heden en toekomst van een liefdespaar tastbaar. Ook ‘Driving Miss Daisy’ heeft bij voorbaat haar hart gestolen. “Over een bijzondere vriendschap in de zuidelijke staten van Amerika  tussen de oudere weduwe Miss Daisy, gespeeld door Anne Wil Blankers, en haar chauffeur.”

Benieuwd is ze naar ‘King Lear’ van Toneelgroep Maastricht, “Shakespeare gespeeld door onder anderen Huub Stapel, Porgy Franssen en Wilfried de Jong.”
Van ‘Laatste paar dagen’ heeft ze al een eerste schets gezien. Esther Scheldwacht en Kees Hulst delen het podium in deze vertelling over een man op leeftijd die op de intensive care van een ziekenhuis belandt. “Esther schrijft na de monologen ‘De Sunshine Show’, ‘Op een Mooie Pinksterdag’ en ‘Helga Maria Baumgarten’ voor het eerst een dialoog.” Daria Bukvić tekent voor de regie. En dan is er ook nog ‘Vasalis. Altijd vandaag’ met Bram van der Vlugt en Nettie Blanken, zegt Pronk.

Ook in de bovenzaal van de KS, Het Paradijs, is er geregeld toptoneel, vertelt Pronk. “Jeroen De Man, vaste regisseur bij HNT, wilde graag dat onze acteurs elkaar ook buiten werktijd zien. Hij heeft toen ‘Studio Paradijs’ bedacht, een soort ‘De vloer op’. Iedere eerste maandag van de maand, alles in een informele setting.  “Het publiek kan na afloop vragen stellen,” zegt Pronk.

Iets nieuws: ‘De Alles Komt Goed Zondagmiddag Show’ met Peter Heerschop. Heerschop belooft van december tot en met medio mei met regelmaat ‘een zondagse vertaling van seks, drugs en rock ’n roll in geloof, hoop en liefde’ in de foyer van Theater aan het Spui.
Nog zo’n speciaal programma zijn de ‘… is HOT’ -avonden. Daarin legt HNT een koppeling met de staat van de dag en de eigen producties.

Naast toneel is ook strooigoed in de vorm van cabaret (onder anderen Tim Fransen, Youp, Freek, Brigitte Kaandorp, Claudia de Brey, Arjen Lubach en Rayen Panday), muziek en liedjesprogramma’s (Ellen ten Damme, Spinvis, Janne Schra, Raymond van het Groenewoud, Di-rect en Herman van Veen).

Voor jeugd en familie zijn er festival ‘De Betovering’ (najaar), een serie met theaterschool Rabarber en een ‘Monstermania’ met Meneer Monster (rond kerst) en ‘Lentekriebels’ (voorjaar). Ten slotte is HNT festival-spot. Voor Today’s Art, dat er terugkeert Afrovibes, Dag in de Branding, Crossing Border, Winternachten en uitlopers van CaDance.

Maar eerst is er de aftrap. In beginmaand september zijn er, net als vorige seizoen, topvoorstellingen bij elkaar gebracht, soms uit eigen vat, zoals ‘Boedlink’ (NTjong, 14+) en ‘The Nation’. Ook hebben de YoungGangsters in september een vast plekje in de buitenruimte van het Spuiplein veroverd. Dit jaar komen ze met ‘Disasterlicious’. Van Teijlingen: “Zij hebben een heel vette, spectaculaire en Amerikaanse, actiefilm-achtige stijl.”

hnt.nl

Zomertheater in de open lucht

Zuiderparktheater stroomt vol in 2018

Het kan weer: de zomer vieren en je onderdompelen in kunst en vertier. Rosénippend, of bierbommelend de bloemetjes buiten begroeten.

Zomeravonden zijn er soms zó helder dat je de sterren kunt aanraken. Marijke Reuvers, directeur van het Zuiderparktheater, kijkt alvast uit naar vrijdag 10 augustus. Rond die tijd scheert elke zomer de Perseïden-meteorenzwerm langs de hemel: een wolk stofdeeltjes achtergelaten door komeet Swift-Tuttle.

Kans op vallende sterren dus – en zodra je er eentje ziet mag je een met een gerust hart een wens uitspreken. “En dan onder die sterrenhemel relaxed luisteren naar de zachtaardige muziek van popband Loco / Motive,” glimt Reuvers, “met daarbij een futuristische cocktail in de hand terwijl je het theatercollege ondergaat van Ernst Molenaar over het ontstaan van deze Perseïden-zwerm en over andere vreemde zaken in ons zonnestelsel.”

Nog is dat die avond niet alles want vervolgens kun je in een zwart gat wegzinken bij de epische science fiction-film 2010: The Year We Make Contact, het vervolg op 2001: A Space Odysee.

De ‘oude’ Grieken hielden in het jaargetijde van de goudgele zomerzon, al was dat wel dik 2500 jaar geleden, al grondig huis met hun dionysische theaterfeesten. Al is het eeuwen later, ook in Nederland bloeien de zomerfestivals. Den Haag heeft voor dit doel zelfs een heus buitentheater laten bouwen, in het ruim opgezette plantsoen dat architect Berlage daartoe in 1908 uittekende: het Zuiderpark.

“Drie jaar geleden hebben we een doorstart kunnen maken,” vertelt Reuvers. “We zijn sindsdien erg gegroeid, vorig jaar hadden we met 16.000 bezoeken driehonderd procent meer aan kaartverkoop dan in het heropeningsjaar. Ik zie kansen liggen om verder door te groeien, bijvoorbeeld door het voorseizoen meer te gaan benutten.”

Ook kijkt ze, nu al, bevallig richting wintertijd. “Onze kerstproductie Scrooge was een hartverwarmend succes. Komende winter gaan we Vivaldi Code Rood brengen. In ieder geval kunnen we tot zeker 2020 buiten blijven spelen, zoveel is zeker.”

Het Zuiderparktheater is een podium in de open lucht voor (kinder)theater, cabaret, muziek en allerhande festivals, maar er zijn ook fietstochtjes (sculpturenroute) en een roofvogeldemonstratie. De speelplaats voor jong en oud is op stoom gekomen. Dit jaar zijn er, evenals vorig jaar, zo’n honderd verschillende activiteiten.

Een greep: Spinvis, Pink Floyd would-be’s, Yes-R, en een ‘Summer of Laugh’ in samenwerking met Diligentia, met onder meer Yentl & de Boer, en met Sjaak Bral die op de openingsavond als ‘host’ optreedt.

Reuvers: “Zelf houd ik erg van het The Hague African Festival. Het heeft een jubileum te vieren, want het bestaat tien jaar.” Medio juli wordt het muzikaal gevierd met optredens van onder meer de reggaekoningen van SoulDia (Senegal), percussiemeester Oké Sene (Senegal), funaná met Tabanka (Kaapverdië), de Refugee All Stars (Sierra Leone), de Kameroens-Nederlandse zangeres Ntjam Rosie (Kameroen), de Ghanese Wiyaala (Ghana) en Amartey, fakkeldrager van de AfroPop-sound in Nederland. Reuvers: “De editie van dit jaar is groter dan voorheen, want er is ook een uitgebreide marktplaats.”

Heerekrintjes!, zo lieten Nederlandse volkspoppenspelers hun draad-, stang-, stokpoppen of marionetten in de negentiende eeuw regelmatig ontvallen als ze optraden bij de toenmalige Haagse kak omdat ze er verplicht een parlementair taalgebruik op na moesten houden. In het Zuiderparktheater staat deze verbasterde vloek voor een ‘volkspoppenfestival’.

Reuvers: “We vinden het jammer dat de poppenkast uit Nederland lijkt te verdwijnen. We willen de traditie nieuw leven inblazen door traditionele poppentheatervormen uit uiteenlopende landen en culturen samen te brengen.” Dat gaat van Jan Klaassen, Punch & Judy en Pulcinella tot Japanse bunraku. Het Zuiderparktheater programmeert die dag gerenommeerde makers uit binnen- en buitenland naast jonge makers uit Den Haag.

“En je kunt zaterdag 18 augustus ook je eigen poppenkastfiguur maken, waarmee je in je eigen poppenkast kunt spelen. Ook is er een optocht met reuzenpoppen door het park.”

Er is ook aandacht voor klassieke muziek, onder meer met het Residentie Orkest (Symphony in the Park) en het Sweelinckorkest, zeventig enthousiaste en bevlogen studenten van Amsterdamse universiteiten en hogescholen die instrumentale delen van de veertien uur tellende score uit Wagners monumentale Ring spelen.

‘De bezemkast is net zo spannend’

Sjaak Bral en Javier Guzman openen ‘The Backstage Comedy Tour’

In de Koninklijke Schouwburg doen ‘headliners’ Sjaak Bral en Javier Guzman de aftrap voor een gloednieuwe landelijke initiatief: The Backstage Comedy Tour.

Tien cabaretiers die op tien opvallende locaties in schouwburgen in het land ieder een voordracht, act of voorstelling-in-een-notendop doen van om en bij twintig minuten max. Het zijn kleine, ludieke ‘amuses’ die beetgaar opgediend worden op verrassende plekken in de theaters waar The Backstage Comedy Tour aanlegt. Want de coulissen, de kleedkamers, het zijtoneel, de werkplaats en de kantoren zijn van zulke hoekjes en gaatjes in het theater die doorgaans aan het oog onttrokken blijven.

Het publiek maakt ‘backstage’ op de benenwagen en in groepjes opgedeeld een onvermoede tocht langs zulke plekken. Op premièrelocatie de Koninklijke Schouwburg (KS), zijn er ‘ludiekjes’ in enkele foyers en in het gebied rondom het achtertoneel. Het plenaire slotakkoord vindt plaats in de grote zaal.

In iedere stad zorgt een ‘local hero’ voor extra sjeu. In Den Haag is dat Sjaak Bral. “De KS is natuurlijk een machtig mooie plek,” oreert Bral als geen ander, “ik heb er zelf vaak opgetreden. Gemarineerd in de theatergeschiedenis, al is voor mijn cabaretcarrière Theater Diligentia van grotere betekenis.”

Wat hij gaat doen in ‘The Backstage Comedy’? Heel precies weet hij dat nog niet. “Maar er zijn zoveel verhalen te vertellen, alleen al van acteurs en artiesten die op het moment suprême de weg naar het podium van het ene op het andere moment plotsklaps niet meer wisten te vinden. Uit de eerste hand. Voorbeeld? Remco Campert. Die hebben we eens een keer in het souterrain teruggevonden.”

Het ligt, zegt Bral, dan ook voor de hand om te putten uit roemrijke verhalen en anekdotes uit het backstage-verleden van de KS. “Op welke plek ik dat ga doen weet ik nu nog niet. De bezemkast vind ik net zo spannend als de portierswoning die er ooit op de bovenverdieping was.”

Bral schudt momenteel flink aan de boom. Naast zijn column in het AD heeft hij sinds kort zijn eigen lunchshow ‘Broodje Bral’ bij Radio West, houdt hij in de zomer huis in het Zuiderparktheater waar hij drie ‘Comedy Nights’ als ‘host’ aaneen grapt in een Summer of Laughs, en is hij als klap op de vuurpijl bezig met het maken van de opera Scheveningse Kuren die hij met het Residentie Orkest en Kwekers in de Kunst aan het voorbereiden is. “Dat is ter gelegenheid van 200 jaar badplaats”.

Keten
Javier Guzman staat aan de wieg van dit nieuwe cabaretconcept. Persoonlijk kijkt hij erg uit naar de laad- en losruimte als speelplek, maar hij tekent in de KS ook voor de plenaire slotakte in de bonbonnière. “Het moet een soort ‘keten’ zijn, gein maken, uit de band springen. Locatietheater waar je lol gaat maken en beleven.” Er zijn in Nederland zo vele mooie theaters, vindt hij. “En de KS is echt een plaatje, voor mij behoort die tot de top 5. Vergeet niet dat een godheid als Wim Kan er kind aan huis was.”

Stand-upper Kim Schuddeboom is er eentje van de jonge generatie cabaretiers die aansluit in de line-up van ‘The Backstage Comedy Tour’. “Nee, ik ken de KS niet, ben er nooit geweest. Maar wel gaaf dat we daar staan natuurlijk. Nog mooier dat het om onvermoede plekken als podium gaat, dat is voor ons als cabaretiers een uitdaging en voor het publiek extra leuk. Je krijgt een andere dynamiek, je moet anders met het publiek omgaan – en zij ook met jou. Ik ga in ieder geval iets doen dat dicht bij mezelf ligt. Wat dat is? Dat ga ik niet verklappen.”

‘The Backstage Comedy Tour’, woensdag 9 mei 2018 in de Koninklijke Schouwburg. Met naast Bral, Guzman en Schuddeboom ook Thijs van de Meeberg, Victor Luis van Es, Jim Speelmans, Grof Geschud, Fabian Franciscus en Emiel van der Logt.

Fascinatie voor het circusleven

Kattenkwaad op zijn ‘Ashtons’

Kamferspiritus. Het wondermiddel helpt blaren voorkomen en eelt te kweken. Als geen anderen kennen dansers het goedje, maar variétéartiest Joost Spijkers net zo. “Ik moest voor ‘Enfants Terribles’ een van de acts aan de turnringen ophalen,” vertelt het lid van de Ashton Brothers.

“Als je niet genoeg eelt opbouwt loopje onvermijdelijke brandplekken op.” Teneinde zich in geoliede vorm en conditie te houden doet Spijkers daarom het nodige aan krachttraining. “Voor bijvoorbeeld die ‘Aerial hoop’ dus, legt hij uit.

Het aloude circus is hip. De circustent mag dan vrijwel uit het straatbeeld zijn verdwenen, maar toch zeker niet uit het hart, dierenactivisten ten spijt. Dezer dagen kunnen we ons nochtans laven aan het mensenhanden-circus. Met ‘Enfants Terribles’ betonen de Ashton Brothers eer aan het aloude publieke vermaak van het circus, maar dan vaak met een absurdistische inslag verlevendigd. “We zijn behept met een romantische fascinatie voor het circusleven. Met de Ashtons willen we graag de achterkant van het circus en van het circusbestaan laten zien,” zegt Spijkers. “Zo hoorden we laatst uit de eerste hand van een man en een vrouw die een trapezeact deden. De vrouw was ten val gekomen. Nu doet haar dochter de act in haar plaats, terwijl zíj nu met ingehouden adem op de tribune toekijkt. Ja, the show must go on. Dat soort verhalen.”

De best bewaarde geheimen van circusfamilies over de hele wereld werden eeuwenlang zorgvuldig van generatie op generatie doorgegeven. Tot nu dan, want ze zijn ten prooi gevallen aan de handen van de grootste kinderen die de Nederlandse theaterwereld rijk is: de Ashton Brothers. Zeggen ze zelf. Ze doopten de gevaarlijkste acts, de vreemdste trucs en de meest hilarische nummers om tot een bonte mix van muziek, acrobatiek en regelrechte tovenarij, zulks ook al volgens de Ashtons zelf.
Het mooie is evenwel dat dit geen loos nepnieuws is, maar dat het klopt. Uit eigen waarneming maar ook getuige de recensies. Met ‘Enfants Terribles’, hun laatste show, rijgen ze dan ook wereldwijd succes aan succes, zoals zij in hun voorstelling nummer na nummer aaneensmeden.

Wereldwijd een doorslaand succes, en binnenkort opnieuw in Den Haag. Ruim 240 keer al gespeeld. “De kunst van het vak is om de herhaling fris te houden, voor onszelf en voor het publiek. Geen metaalmoeheid toestaan. Ikzelf merk dat er zelfs laagjes bijkomen naarmate we de show vaker spelen. Vakmanschap is dat, mooi om te merken. Maar ook dan is maar één op de tien shows werkelijk perfect. Als ik heb gemeend dat het die ene avond op en top was, kan het zijn dat mijn collega’s er totaal anders over denken.”

Deze zomer tuigen ze opnieuw hun landgoed Ashtonia op, in Slot Zeist. “Deze keer uitgebreid met verschillende internationale topacts, verklapt Spijkers alvast. “Een feest. We lijken net kinderen die niet willen opgroeien. We zijn en blijven kleine Peter Pannetjes!”

Ashton Brothers: ‘Enfants Terribles’. Vrijdag 9 februari 2018 in de Koninklijke Schouwburg; dinsdag 20 februari in de Rijswijkse Schouwburg. Meer informatie op ashtonbrothers.nl.

PePijn Comedy Club in @DownUnderBeach

Zee, zomer én rauwe, scherpe en keiharde comedy. Kopje onder bij ‘Down Under’.

Alleen een microfoon en een podium, dat is de essentie van stand-up comedy. Maar deze zomer komt daar een ingrediënt bij, want strandtent DownUnderBeach aan het Zwarte Pad in Scheveningen vormt het zeegroene decor voor een editie van de Comedy Club van theater PePijn. Zo’n zestig tot zeventig mensen kunnen een plaatsje vinden in de lokaliteit van de club die zich graag ‘beach house’ noemt. Er wordt straks een podium opgetrokken en natuurlijk is er dan ook professioneel licht en geluid.

Normaal gesproken vindt de Comedy Club iedere eerste donderdagavond van de maand plaats aan de Nieuwe Schoolstraat. Maar deze zomer wijkt Pepijn dus uit. “Uitwijken?”, vraagt Mariette van Solingen van Diligentia, dat ook PePijn bestuurt. “Dat is het woord niet. Het is gewoon gaaf om op een andere plek ons gezicht te laten zien.” Theaters zijn ’s zomers doorgaans dicht vanwege onderhoud. Zo ook bij Diligentia en Pepijn. “Toch wilden we het eeuwige stramien doorbreken van theaters die in de zomertijd dicht zijn. Daarop zijn we naar buitenplekken gaan kijken. Belangrijk is ook dat we graag onze stand-up fans in de stad kunnen bedienen in de zomermaanden. Heel wat Hagenaars zijn ondanks vakantietijd erg honkvast. Daarom verlengen we het theaterseizoen van onze Comedy Club met een zomerse editie. Op het strand van Scheveningen.”

De line-up van woensdag 23 augustus vermeldt de namen van gekende cabaretiers en stand-uppers: Bob MacLaren, Pepijn Schoneveld en Victor Luis van Es, die worden ‘gehost’ door een Master of Ceremonies (MC), zoals dat betaamt bij comedy. “Ook in de zomermaanden zijn er profs die teksten willen uitproberen, die vlieguren willen maken,” licht van Solingen toe. “PePijn is daardoor in staat in een volwaardig programma te programmeren met ons eigen kwaliteitsstempel erop. Het is zeker geen open podium waar jan en alleman de microfoon kan grijpen.”

Bob MacLaren is het aardig gewend om op afwijkende locaties te spelen. De Nieuw-Zeelander van geboorte speelde al vaker met het zand tussen de tenen, op Terschelling bijvoorbeeld en ook op het eiland Pampus. “Dat vond ik geweldig!” Volgens hem zit Nederlanders de romantiek van ondergaande zon, zee en strand in het hart. “En je hoort er de zeemeeuwen krijsen. Soms hoor je het gekletter van de regen of het gieren van de wind. Het weer kan erg bepalend zijn. Dus zorg je voor een ander type grappen, dat minder politiek getint is, minder ‘serieus’. Het liefst geen al te intellectuele grappen want iedereen zit immers in de zomerstand.”

Als het lukt, zegt hij, gaat hij een poging doen het aanwezige publiek mee het strand op te nemen voor een deel van zijn optreden. Ook Pepijn Schoneveld heeft al vele comedymeters gemaakt, onder meer op Zuiderstrand, in De Fuut. Zolang er geluidsversterking is en een lampje, zegt hij, dan redt hij het wel. Voor ‘@DownUnder’ gaat hij tappen uit een grote hoeveelheid aan bestaand materiaal, hoewel hij met ‘Stante Pede’ komend voorjaar een nieuwe voorstelling in voorbereiding heeft.

PePijn Comedy Club @DownUnderBeach met Bob MacLaren, Pepijn Schoneveld en Victor Luis van Es. Te zien op woensdag 23 augustus 2017. Meer informatie: diligentia-pepijn.nl. Telefonisch tickets reserveren: (070) 361 05 40.